لیزر درمانی

در سالهای اخیر استفاده از پرتوهای لیزر در درمان بیماران بطور فزاینده ای به چشم می خورد در این میان لیزردرمانی در فیزیوتراپی نیز کاربردهای موثری یافته است. لیزر هایی که در فیزیو تراپی مورد استفاده قرار می گیرند از نوع لیزرهای کم قدرت یا Low Power Laser (Cool Laser) و یا لیزر های قدرت متوسط بوده که حتی با کاربری طولانی مدت آنها هیچ گونه آثار تخریبی در بافت بوجود نمی آید.
دو لیزر گازی He-Ne و دیودی IR بیش از سایر انواع لیزر در فیزیوتراپی مطرح بوده و بطور روز افزون در فعالیتهای پژوهشی و درمانی بکار می روند. لیزر گازی He- Ne دارای طول موج ۸/۶۳۲ نانومتر و به رنگ قرمز درخشان بوده که عمق نفوذ آن ۱ تا ۵/۱ سانتیمتر می باشد . لیزر نیمه رسانای مادون قرمز ( IR ) بیشتر از نوع گالیم – آرسناید (پالسی یا ضربانی ) بوده و معمولا با طول موج ۹۰۴ نانومتر تولید می شوند عمق نفوذ لیزر های مادون قرمز ۵ – ۳ سانتیمتر میباشد و به علت نزدیکی طول موج آنها به اشعه مادون قرمز به این نام خوانده می شوند .

لیزر درمانی چیست؟

LASER برگرفته از حروف اول کلمات Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation است و به معنای تقویت نور بوسیله نشر تابشی تحریک شده است.
لیزرتراپی با لیزرهای کم توان به نامهای مختلف از قبیل:
• LPLT (Low Power Laser Therapy)
• LILT (Low Intensity Laser Therapy)
• LLLI (Low Level Laser Irradiation)
• MPLT (Mid Power Laser Therapy)
شناخته می‌شود. البته لیزرهای با توان کمتر از ۵۰۰ میلی وات و گاهاً تا ۱۰۰۰ میلی وات را کم توان و ۱۰۰۰ تا ۵۰۰۰ میلی وات را با توان متوسط در نظر می‌گیرند. به هر حال با توجه به دانسیته توان و انرژی مورد استفاده در لیزرهای با توان متوسط و حتی گاهی لیزرهای پرتوان را هم در محدوده‌ی لیزرتراپی کم توان به حساب می‌آورند. لیزر کم توان معمولا نه ایجاد گرمای زیاد می کنند نه ایجاد زخم و یا التهاب.

لیزر چه کارهایی انجام می‌دهد؟

photo_2016-08-08_01-14-08مطالعات نشان داده‌اند که چندین نوع فعالیت در اثر استفاده از لیزر با قدرت پایین تشدید می‌شود. از جمله ساختن پروتئین و آنزیم های سازنده DNA(ترانس کریپتاز) و تشدید متابولیسم میتوکندری می‌باشد. ترمیم سلول ها بعد از تخریب، ترمیم و رشد آکسون عصب تخریب شده ( مثلاً از طریق جوانه زدن) و پاسخ های ایمونولوژیکی نیز با این روش بهتر می‌شوند. بررسی های انجام شده نشان می‌دهد که کاهش درد و تشدید سرعت ترمیم زخم و افزایش سرعت بازسازی عصب ها نیز از جمله اثرات دیگر لیزر می‌باشند.
( LPLT) لیزر کم توان چگونه اعمال اثر می‌کند؟
مکانیسم اصلی اثر لیزر ناشناخته است. ولی یکی از مکانیسم های اصلی که تاکنون روی آن مطالعه شده، ایجاد تغییر در زنجیره انتقال الکترون در میتوکندری ها می‌باشد. این گونه تصور می‌شود که سیتوکروم ها در زنجیره انتقال الکترون قادرند که طول موج مشخصی از لیزر را دریافت کنند. انرژی این امواج نوری لیزری باعث می‌شود اعمال این زنجیره سریعتر انجام شود و تولید ATP افزایش یابد و در نتیجه سنتز زنجیره‌های DNA و اعمال سلولی و ساخت پروتئین و بعضی اعمال سلولی دیگر با سرعت بیشتری انجام گیرد.
دیگر مکانیسم های مورد مطالعه شامل جذب اشعه توسط پروتئین های غشای سلولی است که باعث تغییر شکل غشاء و افزایش نفوذ پذیری آن نسبت به یونها می‌باشد. همچنین لیزر می‌تواند بوسیله سلول هایی غیر از سلول های گیرنده نوری در چشم نیز جذب شود. این سلولها در بدن مشابه فتورسپتورها در چشم عمل می‌کنند. چندین گیرنده نوری غیر رتینی به این شکل در جاهای مختلف بدن و گونه های جانوری و از جمله انسانها وجود دارد و مطالعاتی در جریان است که نقش آنها را در ریتم فیزیولوژیک شبانه روزی بدن نشان می‌دهد

اثرات لیزر در بدن:
برخی محققان بر این باورند که لیزر کم توان قادر به ایجاد تغییرات مثبت در سطح سلولی می باشد ، که این اثر بدون ایجاد حرارت قابل ملاحظه ای در سطح سلول ایجاد می باشد. این پاسخ های فتوشیمیایی منجر به تغییرات فیزیولوژیک در عملکرد سلول می شوند.

موارد استفاده از لیزر در پزشکی

*کاربرد در درماتولوزی: درمان سوختگی ها و زخم های مقاوم به درمان آکنه، اگزما، پسوریازیس ، ضایعات و اقدامات پیش گیرانه مثل جلوگیری از پیر شدن پوست توسط لیزر امکان پذیر شده است.
*بیماری های عضلانی – اسکلتی و ارتوپدی: در درمان کشیدگی های تاندونی آرتریت روماتوئید، رفع اختلالات موجود در اتصالات عضلانی کمر دردها و کشیدگی ها بکار می‌رود.
*در حوزه عصبی:درمان سردردها و میگرن توسط لیزر امکان پذیر می‌باشد.
*بیماری های عروقی:درمان واریس های وریدی، ضایعات عروقی حاصله از بدو تولد و … .
*لیزر در درمان و زیبایی پوست
*لیزر در درمان های دهان و دندان : درمان پوسیدگی های دندانی
*لیزر در چشم پزشکی

برخی از موارد استفاده رایج از لیزر تراپی در فیزیوتراپی :

۱ ـ در بهبود انواع زخمها ( زخمهای دیابتیک ، زخمهای بستر و… )
۲ ـ در تسکین دردهای عضلانی همچون سندرم مایوفاشیال.
۳ ـ در تسکین دردهای ناشی از ضربه و بعد از اعمال جراحی.
۴ ـ در تسکین دردهای مفصلی همچون آرتروز.
۵ ـ در تسکین دردهای ناشی از پیچ خوردگیها و کشیدگیهای تاندونی.
۶ ـ در تسکین دردهای روماتیسمی همچون آرتریت روماتوئید.
۷ ـ در تسکین دردهای عصبی همچون سندروم تونل مچ دستی.
۸ ـ در تسکین دردهای ناشی از استفاده بیش از حد اندامها.
۹ ـ در درمان آسیب های ورزشی.
۱۰ ـ در بازسازی عصب آسیب دیده همچون فلج عصب صورتی.
۱۱ ـ استفاده از لیزر تراپی در کمک به کنترل عفونت برخی مناطق از جمله بستر و عفونت مثانه.

عوارض جانبی و مشکلات لیزر درمانی :

از دید بسیاری از مردم حتی در این زمان، لیزر چیزی جدید و خطرناک می باشد چون نمی دانند که واقعاً لیزر چیست و یا آن را با اشعه رادیواکتیو اشتباه می گیرند.
استفاده از لیزر کم توان در صورتی که به شکل اصولی و با دوز مناسب صورت گیرد فاقد عارضه جانبی می باشد و هیچگونه خطری ندارد.

موارد منع استفاده از لیزر :

photo_2016-08-08_01-13-26در واقع هیچگونه منع قطعی برای استفاده از لیزر کم توان وجود ندارد، اما بهتر است از آن در بیماران زیر دوری کنیم :
۱-در بیماران دارای باتری قلبی (Pacemaker ) لیزر نباید در روی قفسه سینه استفاده شود.
۲ ـ در خانم های حامله لیزر نباید در ناحیه شکم و ناحیه کمر و لگن استفاده شود.
۳ ـ بیماران دارای سرطان و انواع بدخیم
۴ ـ بیماران دارای تشنج یا صرع
۵ ـ کودکان در حال رشد ( درصفحات استخوانی)
۶- بیماران حساس به نور (Photosensitive)
۷- مناطق نزدیک به چشم به خصوص در لیزرهای پر توان

آنچه بیمار در مورد لیزر درمانی باید بداند:

درمان با لیزر باید به طور منظم و بر طبق نظر فیزیوتراپیست صورت گیرد.
مزایای لیزردرمانی شامل تقلیل دوران درمان به حدود نصف و کاهش در اثر علائم بالینی همراه با بهبود کارآیی عضو، عدم نیاز به استفاده از داروهای ضد درد و ضد التهاب، عدم عفونت و تحمل درد از طرف بیمار است .
عوارض گزارش شده برای لیزردرمانی شامل عوارض چشمی، واکنش درد، احساس خستگی، افت فشار خون و سرگیجه می باشد .

برای پرهیز از این عوارض نکات زیر باید رعایت شود :
۱- استفاده از عینک مناسب
۲- در مورد واکنش درد باید به بیمار گفته شود این پدیده کوتاه مدت است و در جلسات اول تظاهر می یابد و بعد از مدتی از بین می رود .
۳- به بیمار تذکر داده می شود علی رغم این که درد کاهش پیدا کرده ولی باید احتیاط لازم را داشته باشد و از وارد کردن استرس بر ضایعه اصلی پرهیز کند .
۴- در احساس خستگی به دنبال درمان که شایع می باشد توصیه به ادامه درمان می شود زیرا این خستگی ناشی از کاهش درد و متعاقب آن کاهش تلاش جسمی است .
۵- در مواقع کاهش فشار خون و سرگیجه بهتر است بیماران قبل از درمان مایعات کافی بنوشند و پس از مدتی استراحت از بستر برخاسته و بلافاصله فعالیتی انجام ندهند.

نوبت دهی تلفنی